Groetjes uit Novelda: modernisme, druiven en het Spaanse binnenland
Groetjes uit Novelda: modernisme, druiven en het Spaanse binnenland
Novelda ligt in het binnenland van de provincie Alicante, in de comarca Medio Vinalopó. Vanaf de kust rijdt u het landschap van wijngaarden, amandelbomen, heuvels en landbouwgrond in en krijgt u al snel een heel ander beeld van de provincie. Alicante ligt op ongeveer 28 kilometer en via de A-31 is Novelda goed verbonden met zowel de kust als het Spaanse binnenland.
Novelda staat vooral bekend om drie dingen: druiven, specerijen en marmer. Maar wie alleen daarvoor komt, doet de plaats tekort. Het historische centrum heeft een opvallend rijke modernistische architectuur en boven de stad liggen twee gebouwen die bijna niet méér van elkaar kunnen verschillen: een middeleeuws kasteel en een uitbundig modernistisch heiligdom.
Castillo de la Mola boven de vallei
Een van de bekendste plekken is het Castillo de la Mola, ongeveer drie kilometer buiten het centrum. De vesting werd aan het einde van de twaalfde eeuw gebouwd tijdens de islamitische periode en ligt op een heuvel van ongeveer 360 meter hoogte. Vanaf hier werd vroeger de belangrijke verbindingsroute door de Vinalopó-vallei gecontroleerd.
Van de oorspronkelijke versterking zijn onder andere delen van de muren en een vierkante toren overgebleven. Maar het meest bijzondere onderdeel werd pas later toegevoegd.
Een driehoekige toren die u bijna nergens ziet
In de veertiende eeuw werd aan het kasteel een driehoekige toren toegevoegd. De toren heeft zijden van ongeveer vijftien meter en is circa zeventien meter hoog. Volgens de gemeente zijn geen directe parallellen met deze constructie bekend, waardoor het een uitzonderlijk onderdeel van het Spaanse vestingbouwkundige erfgoed is.
Alleen al vanwege die toren vinden wij het kasteel het bezoeken waard. Daarbij krijgt u vanaf La Mola een prachtig beeld van het landschap rondom Novelda: wijngaarden, landbouwgronden en de bergen van het Vinalopó.
Het Castillo de la Mola is sinds 1931 beschermd als Bien de Interés Cultural.
Santuario de Santa María Magdalena
Direct naast het middeleeuwse kasteel staat iets totaal anders: het Santuario de Santa María Magdalena. Wie foto's ziet zonder te weten waar het staat, zou misschien eerder aan Barcelona denken dan aan een stadje in het binnenland van Alicante.
Het heiligdom werd ontworpen door de uit Novelda afkomstige ingenieur José Sala Sala en is duidelijk beïnvloed door het Catalaanse modernisme. De bouw begon in 1918 en werd na verschillende fases in 1946 voltooid.
Aan de gevel staan twee 25 meter hoge torens en voor de decoratie werden onder andere keien uit de Río Vinalopó, gekleurde tegels, rood baksteen en natuursteen gebruikt. Zelfs de plattegrond is bijzonder: deze verwijst naar het traditionele zalfvat dat met Maria Magdalena wordt geassocieerd.
Het contrast met het eeuwenoude kasteel ernaast maakt La Mola voor ons een van de meest bijzondere plekken van Novelda.
Let op: in 2026 is het interieur van het Santuario tijdelijk gesloten nadat ernstige scheuren in een van de torens werden ontdekt. De gemeente werkt aan de structurele problemen. Controleer daarom voor een bezoek altijd de actuele toegankelijkheid.
Novelda en het modernisme
Het Santuario is zeker niet het enige modernistische gebouw. Novelda groeide aan het einde van de negentiende en het begin van de twintigste eeuw economisch sterk dankzij handel, landbouw en industrie. Een deel van de welvarende burgerij liet in die periode indrukwekkende woningen bouwen.
Daardoor behoort Novelda tegenwoordig tot de belangrijke plaatsen voor modernistische architectuur in de Comunitat Valenciana. De officiële modernismeroute loopt onder andere langs de Casa Museo Modernista, Centro Cultural Gómez-Tortosa, het Casino, de Plaça Vella, de kerk van San Pedro en uiteindelijk La Mola.
Casa Museo Modernista
Een van de mooiste voorbeelden is de Casa Museo Modernista aan Calle Mayor. De woning werd in 1903 gebouwd in opdracht van Antonia Navarro en ontworpen door architect Pedro Cerdán Martínez.
Van buiten is het al een opvallend gebouw, maar vooral binnen begrijpt u waarom het zo bijzonder is. Houtsnijwerk, schilderingen, glas, stucdecoraties, marmer, meubels uit de periode en een opvallende trap laten zien hoe de welgestelde families van Novelda aan het begin van de twintigste eeuw leefden.
Als u maar één gebouw in het centrum wilt bezoeken, zouden wij deze zeker meenemen.
Centro Cultural Gómez-Tortosa
Ook het Centro Cultural Gómez-Tortosa is een prachtig voorbeeld. Het gebouw stamt uit het einde van de negentiende eeuw en werd vanaf 1902 verbouwd en uitgebreid in modernistische stijl.
Binnen vindt u onder andere kleurrijke tegels met bloemmotieven, houtwerk, schilderingen en een indrukwekkende binnenplaats met marmeren zuilen en een grote glazen lichtkoepel.
De Tourist Info van Novelda bevindt zich tegenwoordig in dit gebouw, waardoor het ook een logisch beginpunt is voor een wandeling door de stad.
Plaça Vella en Jorge Juan
Novelda heeft bovendien een beroemde zoon: Jorge Juan y Santacilia, geboren in Novelda op 5 januari 1713. Hij was zeeman, wetenschapper, geodeet en een belangrijke figuur binnen de Spaanse Verlichting. Hij was onder andere officier bij de Spaanse marine, diplomaat en lid van verschillende Europese wetenschappelijke academies.
Op de Plaza de España staat een standbeeld dat in 1913 werd geplaatst ter gelegenheid van zijn tweehonderdste geboortedag. Zijn geboortehuis bevindt zich eveneens in de gemeente en wordt gebruikt voor culturele activiteiten rond zijn leven en werk.
Dit soort geschiedenis verwacht u misschien niet direct wanneer u voor het eerst door Novelda rijdt.
De beroemde druiven van Novelda
Rijdt u buiten het centrum, dan komt u al snel tussen de wijngaarden terecht. Novelda ligt midden in het productiegebied van de Uva de Mesa Embolsada del Vinalopó, de bekende tafeldruif die beschermd is met een DOP.
Het bijzondere zit in de manier waarop de druiven worden geteeld. Iedere tros wordt tijdens het rijpingsproces afzonderlijk in een papieren zak verpakt. Die beschermt de druif tegen weersinvloeden, plagen en bepaalde behandelingen en zorgt voor een langzamere, gelijkmatige rijping. De techniek wordt hier al meer dan een eeuw toegepast.
Wanneer u in de zomer door het buitengebied rijdt en overal witte zakken aan de druivenranken ziet hangen, weet u dus wat er aan de hand is.
Druiven horen zelfs bij de feesten
Hoe belangrijk de druiventeelt is, merkt u ook tijdens de lokale tradities. Voor de jaarlijkse festiviteiten worden speciaal druiventrossen geselecteerd waarmee het beeld van Santa María Magdalena tijdens de traditionele Baixà wordt versierd.
Landbouw is hier dus niet alleen economie, maar ook onderdeel van de identiteit van de stad.
De stad van specerijen
Nog iets waar Novelda al generaties mee verbonden is, zijn specerijen. De gemeente noemt vooral de handel in saffraan als een van de activiteiten waardoor Novelda buiten de regio bekend werd. Ook tegenwoordig speelt de specerijenhandel nog een belangrijke rol in de lokale economie.
Dat verklaart waarom u in Novelda en omgeving namen van grote Spaanse specerijenbedrijven tegenkomt. Het is een industrie die u niet direct ziet wanneer u door het centrum wandelt, maar economisch sterk met de stad verbonden is.
En natuurlijk marmer en natuursteen
De derde grote economische pijler is marmer en natuursteen. Novelda ligt in een gebied waar winning, verwerking en internationale handel in natuursteen al lange tijd belangrijk zijn.
Juist die combinatie van druiven, specerijen en marmer heeft mede gezorgd voor de economische ontwikkeling waarvan u de sporen tegenwoordig terugziet in de statige modernistische woningen.
De architectuur en de economie van Novelda zijn daardoor eigenlijk veel sterker met elkaar verbonden dan u op het eerste gezicht zou denken.
Woensdag en zaterdag naar de markt
Ook voor het normale dagelijkse leven is Novelda een echte Spaanse stad. Op woensdag en zaterdag wordt de wekelijkse buitenmarkt gehouden in de omgeving van de Mercado Municipal.
Daarnaast werd de overdekte gemeentelijke markt in 2025 na een grote renovatie weer geopend. Het is een fijne plek voor lokale producten en dagelijkse boodschappen.
Een bezoek aan Novelda zouden wij daarom niet alleen langs monumenten plannen. Loop ook gewoon door de winkelstraten, bezoek de markt en ga ergens uitgebreid lunchen. Dan krijgt u een veel beter beeld van de stad.
Santa María Magdalena en Moros y Cristianos
De belangrijkste feestperiode valt in juli. De Fiestas Patronales en de Moros y Cristianos worden gehouden ter ere van Santa María Magdalena. In 2026 vond de grote feestweek plaats van 18 tot en met 25 juli.
Een belangrijk onderdeel is de traditionele Baixà, waarbij het beeld van Santa María Magdalena normaal gesproken vanaf het Santuario richting de stad wordt gebracht. De festiviteiten combineren religieuze tradities met muziek, optochten en de kleurrijke groepen van Moros y Cristianos.
Zoals bij zoveel plaatsen in Alicante is dit misschien wel het beste moment om te ervaren hoe groot het verschil kan zijn tussen een rustige Spaanse stad en diezelfde plaats midden in de feestweek.
Geen kustplaats, maar de kust is goed bereikbaar
Novelda ligt duidelijk landinwaarts. U woont hier dus niet aan de boulevard en u rijdt voor het strand richting plaatsen als Alicante, Santa Pola of de kust bij Elche.
Daar staat tegenover dat Alicante relatief dichtbij ligt en u via goede wegen snel richting kust en luchthaven kunt. Ook [Elche] ligt gemakkelijk bereikbaar. De ligging langs de A-31 maakt Novelda daarnaast praktisch wanneer u regelmatig richting Alicante, Elda, Villena of verder het Spaanse binnenland in rijdt.
Wie iedere ochtend te voet naar zee wil, zal dus ergens anders moeten zoeken. Wie graag in een echte Spaanse stad woont en de kust vooral als uitstapje gebruikt, kan juist heel anders naar Novelda kijken.
Een ander klimaat en landschap
Ook het landschap is anders dan aan zee. Rond Novelda ziet u wijngaarden, droge heuvels, landbouwgrond en de Río Vinalopó. De stad ligt op ongeveer 241 meter hoogte.
Daardoor voelt u duidelijker dat u het binnenland in bent gereden. Het landschap is opener en droger en de verschillen tussen zomer en winter zijn merkbaarder dan direct aan de Middellandse Zee.
Voor veel mensen is juist dat onderdeel van de charme.
Uit eten in Novelda
De keuken combineert de mediterrane traditie van Alicante met de stevigere gerechten van het binnenland. Maar wat Novelda vooral bijzonder maakt, zijn de producten die letterlijk uit de omgeving komen.
Druiven en lokale landbouwproducten liggen voor de hand en ook wijn wordt in het Vinalopó volop geproduceerd. Daarnaast is de geschiedenis van specerijen natuurlijk nooit ver weg.
Een dag modernistische architectuur kijken zouden wij daarom altijd combineren met een lange Spaanse lunch. Novelda is precies zo'n plaats waar u beter rustig op een terras kunt gaan zitten dan na het Santuario meteen weer richting kust te rijden.
Wonen in Novelda
Wonen in Novelda betekent vooral kiezen voor een echte Spaanse stad in plaats van een internationale kustplaats. U vindt er winkels, scholen, medische voorzieningen, sport, horeca, cultuur en alles wat u normaal gesproken voor het dagelijkse leven nodig heeft.
In en rond het centrum bestaat het woningaanbod vooral uit appartementen en Spaanse stadswoningen. Aan de randen en in het landelijke buitengebied vindt u ook vrijstaande woningen, villa's en finca's met grotere percelen.
Dat kan interessant zijn voor woningzoekers die meer ruimte zoeken en het niet belangrijk vinden om direct aan zee te wonen.
Emigreren naar Novelda
Voor wie wil verhuizen naar Spanje is Novelda vooral interessant wanneer u bewust voor integratie in het Spaanse leven kiest.
De internationale gemeenschap is hier veel minder overheersend dan in plaatsen als Ciudad Quesada, Torrevieja of Orihuela Costa. Spaans spreken of het willen leren wordt daardoor al snel belangrijker in het dagelijkse leven.
Daar staat tegenover dat u in een complete stad woont met goede verbindingen en Alicante en Elche dichtbij. U hoeft dus zeker niet afgelegen te wonen om meer van het authentieke Spaanse leven mee te krijgen.
Een huis kopen in Novelda
Bij het kopen van een huis in Novelda zouden wij eerst bepalen of u echt in de stad wilt wonen of liever in het buitengebied. Beide bieden een totaal andere leefstijl.
Een appartement of stadswoning betekent winkels, horeca en voorzieningen dichtbij. Buiten Novelda vindt u eerder vrijstaande woningen en finca's met grond, uitzicht en meer privacy.
Bij landelijke woningen blijft het belangrijk om vooraf goed te controleren welke bebouwing juridisch geregistreerd is, wat de bestemming van de grond is en of eventuele zwembaden, uitbreidingen en bijgebouwen correct zijn vastgelegd.
Wie dit type omgeving interessant vindt, kan ook Pinoso bekijken. Pinoso is kleiner en landelijker, terwijl Novelda meer voorzieningen en duidelijk het karakter van een stad heeft.
Waarom Novelda het ontdekken waard is
Novelda is zo'n plaats die bewijst dat de provincie Alicante veel meer is dan stranden.
Begin bij het Castillo de la Mola en kijk vanaf de heuvel over de Vinalopó. Loop daarna langs het bijzondere Santuario de Santa María Magdalena en ga in het centrum op zoek naar de modernistische huizen. Bezoek de Casa Museo, drink ergens koffie en rijd daarna een stukje tussen de wijngaarden waar iedere druiventros afzonderlijk in een papieren zak hangt.
Daar komen de geschiedenis van saffraan, natuursteen, Jorge Juan en de grote feesten in juli nog bij.
Kasteel, modernisme, druiven en een echte Spaanse stad midden in het Alicante binnenland.
Groetjes uit Novelda!